Khi mua lens cũ, có một tình huống khá quen thuộc: cùng một model, cùng phiên bản, chức năng đều hoạt động bình thường, nhưng một chiếc được đánh giá ngoại hình khoảng 90%, chiếc còn lại gần như mới 99%. Giá giữa hai chiếc đôi khi lại chênh nhau khá nhiều.

Nhìn chiếc 99%, cảm giác muốn chọn nó là điều rất dễ hiểu. Ít vết sử dụng hơn, vòng cao su còn đẹp, thân lens sạch sẽ, cầm trên tay cũng có cảm giác yên tâm hơn. Nhưng nếu mục đích cuối cùng là để chụp ảnh, câu hỏi đáng quan tâm hơn lại là: số tiền chênh lệch ấy thực sự đang mua thêm chất lượng hình ảnh, hay chủ yếu mua một ngoại hình đẹp hơn?

90% và 99% trước hết thường là câu chuyện của ngoại hình

Khi một chiếc lens cũ được mô tả 90%, điều đó không đồng nghĩa chất lượng ảnh của nó chỉ còn 90%.

Những con số như 90%, 95% hay 99% thường được dùng để giúp người mua hình dung nhanh về tình trạng bên ngoài. Một chiếc lens đã được sử dụng nhiều có thể xuất hiện vết xước nhỏ trên thân, bạc sơn ở cạnh, cao su zoom có dấu hiệu sử dụng hoặc hood không còn đẹp như mới.

Trong khi đó, một chiếc 99% thường được giữ gìn kỹ hơn, rất ít dấu vết sử dụng và đem lại cảm giác gần với hàng mới.

Nhưng cảm biến máy ảnh không biết chiếc lens của bạn bị xước ở thân.

Nếu phần quang học, khẩu độ và hệ thống lấy nét vẫn hoạt động tốt, một vài dấu vết bên ngoài gần như không xuất hiện trong bức ảnh cuối cùng.

Có những thứ quan trọng hơn con số 99%

Với lens đã qua sử dụng, ngoại hình chỉ là một phần của tình trạng sản phẩm.

Điều đáng kiểm tra kỹ hơn nằm ở bên trong: thấu kính có bị mốc, haze hay separation hay không; lớp coating có tổn thương đáng kể không; vòng zoom và vòng lấy nét hoạt động thế nào; khẩu có đóng mở ổn định không; autofocus có chính xác; chống rung nếu có còn hoạt động bình thường hay không.

Một chiếc lens nhìn rất mới chưa chắc hoàn hảo về mọi mặt. Ngược lại, một chiếc có vài vết sử dụng bên ngoài vẫn có thể sở hữu hệ quang học sạch và hoạt động ổn định.

Đó là lý do khi mua lens cũ, “đẹp” và “tốt” nên được xem là hai tiêu chí khác nhau.

Vậy tại sao lens 99% vẫn đắt hơn?

Bởi ngoại hình cũng có giá trị.

Có người mua lens chỉ để sử dụng, nhưng cũng có người rất thích cảm giác mở hộp và nhận được một món đồ gần như mới. Có người giữ thiết bị cực kỳ kỹ, muốn bộ máy của mình đồng đều về ngoại hình hoặc đơn giản là cảm thấy vui hơn khi cầm một chiếc lens đẹp.

Lens có tình trạng ngoại hình tốt cũng thường dễ bán lại hơn sau này, đặc biệt với những model được nhiều người tìm kiếm.

Vì vậy, trả thêm cho chiếc 99% không hề vô lý. Chỉ cần hiểu rằng mình đang trả thêm tiền cho điều gì.

Đôi khi đó là chất lượng và tình trạng tổng thể tốt hơn. Nhưng nếu hai chiếc có phần quang học và chức năng tương đương nhau, phần chênh lệch còn lại chủ yếu nằm ở độ đẹp, cảm giác sở hữu và giá trị bán lại.

Với người thực sự dùng lens để chụp, 90% đôi khi lại là lựa chọn thú vị

Một chiếc lens đã có vài vết sử dụng thường đem lại một cảm giác khá thoải mái.

Bạn không còn quá căng thẳng vì một vết xước nhỏ mới xuất hiện. Có thể bỏ lens vào balo, mang theo trong những chuyến đi, sử dụng thường xuyên và tập trung nhiều hơn vào việc chụp ảnh.

Quan trọng hơn, nếu hai chiếc cho trải nghiệm và chất lượng hình ảnh tương đương, khoản tiền tiết kiệm được đôi khi có thể dành cho thứ ảnh hưởng trực tiếp đến việc chụp hơn: một chuyến đi, filter cần thiết, pin dự phòng hoặc đơn giản là để dành cho chiếc lens tiếp theo.

Khi ấy, ngoại hình 90% không còn nhất thiết là một nhược điểm. Nó có thể là mức giá hợp lý hơn để sở hữu đúng chất lượng quang học mình cần.

Nhưng cũng đừng vì thế mà mặc định lens xấu sẽ “hời”

Đây là điểm rất dễ đi quá xa.

Một chiếc lens có ngoại hình 90% không tự động trở thành món hời chỉ vì rẻ hơn. Dấu hiệu sử dụng thông thường rất khác với dấu hiệu từng va đập mạnh, móp filter thread, lỏng ngàm hay có vấn đề bên trong.

Vì vậy, không nên nhìn thấy một chiếc lens xước rồi lập tức kết luận rằng “chỉ xấu bên ngoài thôi”.

Với lens cũ, điều quan trọng vẫn là tình trạng thực tế phải được kiểm tra và mô tả rõ ràng. Người bán càng nói cụ thể chiếc lens có gì đẹp, có gì chưa đẹp và chức năng hiện tại ra sao, người mua càng dễ biết mức giá đó có phù hợp với mình hay không.

Cuối cùng, bạn muốn mua một chiếc lens để ngắm hay để chụp?

Nếu đặt hai chiếc cùng model cạnh nhau, chiếc 99% gần như chắc chắn sẽ hấp dẫn hơn.

Nhưng hãy thử gắn cả hai lên máy và xem những bức ảnh chúng tạo ra.

Nếu rất khó để nhận biết bức nào đến từ chiếc 90% và bức nào đến từ chiếc 99%, lúc đó câu hỏi không còn là “chiếc nào đẹp hơn?”

Mà là:

“Ngoại hình đẹp hơn này có đáng với số tiền chênh lệch đối với mình không?”

Không có một đáp án đúng cho tất cả mọi người. Người thích sưu tầm, giữ đồ đẹp hoặc quan tâm đến khả năng bán lại hoàn toàn có lý do để chọn 99%. Người ưu tiên hiệu quả sử dụng có thể thấy một chiếc 90–95% với quang học và chức năng tốt hấp dẫn hơn nhiều.

Bởi khi mua lens cũ, đôi khi món đáng tiền nhất không phải chiếc trông mới nhất.

Mà là chiếc có tình trạng phù hợp nhất với số tiền bạn bỏ ra.